این اندیکاتور با نام «Rolling Z Score Reversion Map» یک ابزار تحلیل تکنیکال در پاین اسکریپت نسخه ۶ است که با هدف شناسایی نقاط بازگشت به میانگین در قیمت طراحی شده است. ایده اصلی آن این است که نمره Z (Z-score) غلتکی قیمت را محاسبه کند و سپس با استفاده از یک «دروازه زمینه» (Context Gate) مشخص کند که آیا یک انحراف شدید از میانگین، احتمال بازگشت دارد یا اینکه در دل یک روند قوی قرار دارد و ممکن است ادامه یابد. این اندیکاتور برخلاف بسیاری از ابزارهای مشابه، نمره Z خام را دست‌کاری یا بازمقیاس نمی‌کند و فقط آن را با شرایط زمینه‌ای برچسب‌گذاری می‌کند.

پارامترهای اصلی اندیکاتور به سه گروه تقسیم شده‌اند: «استانداردسازی»، «دروازه زمینه» و «مشاهده». در گروه استانداردسازی، طول پنجره نمره Z (پیش‌فرض ۱۰۰) و آستانه انحراف شدید (پیش‌فرض ۲.۰) تعیین می‌شود. در گروه دروازه زمینه، طول ATR، تعداد کندل‌های قبلی برای رتبه‌بندی ATR، طول شیب میانگین، مقیاس فشار روند کامل و حداکثر فشار مجاز برای قرار گرفتن در وضعیت «دیده‌بانی بازگشت» قابل تنظیم است. گروه مشاهده نیز شامل آستانه Z برای ابطال دیده‌بانی، حداکثر تعداد کندل‌های دیده‌بانی و گزینه‌های نمایشی مختلف است.

منطق زمینه‌ای اندیکاتور بر سه مؤلفه استوار است: رتبه ATR قبلی (برای سنجش گسترش نوسان)، شیب میانگین متحرک نسبت به ATR (برای سنجش قدرت روند) و هم‌راستایی جهت نمره Z با شیب میانگین. از ترکیب این سه، یک «فشار ادامه» (Continuation Pressure) بین ۰ تا ۱ محاسبه می‌شود. اگر این فشار از حد آستانه (پیش‌فرض ۰.۵۵) بیشتر باشد، انحراف شدید به عنوان «گسترش روند» برچسب می‌خورد و اگر کمتر باشد، به عنوان «کاندید بازگشت» در نظر گرفته می‌شود. تنها کاندیدهای بازگشت می‌توانند یک «دیده‌بانی» فعال را آغاز کنند.

وضعیت‌های اندیکاتور به صورت پویا در پنل جداگانه و جدول اطلاعاتی نمایش داده می‌شوند. حالت‌ها عبارتند از: «گرم‌کردن/داده»، «دیده‌بانی بالا/پایین»، «گسترش بالا/پایین»، «کاندید بالا/پایین» و «متعادل». هنگامی که یک دیده‌بانی فعال شود، اندیکاتور تا حداکثر تعداد مشخصی کندل (پیش‌فرض ۴۰) منتظر می‌ماند تا نمره Z خط صفر (میانگین غلتکی) را قطع کند؛ در این صورت رویداد «بازگشت مشاهده‌شده به میانگین» ثبت می‌شود. اگر نمره Z از آستانه ابطال (پیش‌فرض ۳.۵) فراتر رود و فشار ادامه بالا باشد، یا داده‌ها ناقص شوند، یا زمان دیده‌بانی به پایان برسد، دیده‌بانی باطل می‌شود.

از نظر بصری، اندیکاتور خط نمره Z خام را با رنگ‌بندی متناسب با وضعیت جاری رسم می‌کند، خطوط افقی برای میانگین صفر، آستانه‌های انحراف شدید و آستانه‌های ابطال ترسیم می‌کند، و در صورت فعال بودن گزینه‌ها، هاله‌های رنگی، پر کردن محور صفر، پس‌زمینه وضعیت و نشانگرهای رویداد (الماس برای شروع دیده‌بانی، دایره برای بازگشت به میانگین و ضربدر برای ابطال) را نمایش می‌دهد. همچنین دو هشدار (Alert) برای «تأیید انحراف شدید واجد شرایط بازگشت» و «بازگشت مشاهده‌شده از میانگین غلتکی» تعریف شده است که معامله‌گران می‌توانند بر اساس آن‌ها تصمیم‌های خودکار بگیرند.

تنظیمات اندیکاتور Rolling Z Score Reversion Map

Z-score window این تنظیم طول پنجره‌ای را تعیین می‌کند که میانگین متحرک ساده و انحراف معیار قیمت روی آن محاسبه می‌شود و در نتیجه نمره Z غلتکی به دست می‌آید؛ مقدار پیش‌فرض ۱۰۰ است و می‌تواند بین ۲۰ تا ۵۰۰ تغییر کند. مقدار کوچک‌تر باعث واکنش سریع‌تر نمره Z به تغییرات قیمت می‌شود اما نویز بیشتری تولید می‌کند و مقدار بزرگ‌تر نمره Z را هموارتر ولی کندتر می‌کند. این پارامتر پایه‌ای‌ترین تنظیم اندیکاتور است زیرا تمام محاسبات استانداردسازی و آستانه‌های انحراف به آن وابسته‌اند.

Extreme threshold این تنظیم آستانه‌ای است که قدر مطلق نمره Z باید از آن فراتر رود تا یک کندل به عنوان «انحراف شدید» شناخته شود؛ مقدار پیش‌فرض ۲.۰ و بازه مجاز ۱.۰ تا ۴.۰ با گام ۰.۱ است. افزایش این مقدار تعداد سیگنال‌های انحراف را کاهش می‌دهد و تنها رویدادهای نادرتر و شدیدتر را نشان می‌دهد. کاهش آن حساسیت اندیکاتور را بالا می‌برد اما ممکن است سیگنال‌های ضعیف‌تر و کم‌اهمیت‌تری نیز وارد چرخه دیده‌بانی شوند.

ATR window این تنظیم طول دوره محاسبه ATR (میانگین دامنه واقعی) را مشخص می‌کند که برای سنجش نوسان جاری و نرمال‌سازی شیب میانگین به کار می‌رود؛ پیش‌فرض ۱۴ و بازه ۲ تا ۱۰۰ است. ATR کوتاه‌تر به تغییرات نوسان سریع‌تر واکنش نشان می‌دهد و ATR بلندتر نوسان را هموارتر و پایدارتر می‌سنجد. این مقدار مستقیماً روی محاسبه شیب میانگین بر حسب ATR در هر کندل اثر می‌گذارد.

Prior bars for ATR rank این تنظیم تعداد کندل‌های قبلی را تعیین می‌کند که ATR جاری با آن‌ها مقایسه و رتبه‌بندی می‌شود تا مشخص شود نوسان فعلی در چه صدکی از نوسان گذشته قرار دارد؛ پیش‌فرض ۲۰۰ و بازه ۵۰ تا ۵۰۰ است. رتبه بالاتر از ۵۰ نشان‌دهنده گسترش نوسان و رتبه پایین‌تر نشان‌دهنده آرامش نسبی بازار است. ATR جاری هرگز در رتبه‌بندی خودش شرکت نمی‌کند و فقط با کندل‌های تکمیل‌شده قبلی سنجیده می‌شود.

Mean slope span این تنظیم فاصله زمانی (تعداد کندل) بین میانگین متحرک فعلی و میانگین متحرک گذشته را مشخص می‌کند تا شیب میانگین محاسبه شود؛ پیش‌فرض ۲۰ و بازه ۲ تا ۱۰۰ است. شیب میانگین سپس بر حاصل‌ضرب ATR در تعداد کندل تقسیم می‌شود تا شیب بر حسب ATR در هر کندل بیان شود. این پارامتر مستقیماً قدرت روند را می‌سنجد و در محاسبه فشار ادامه نقش کلیدی دارد.

Full trend pressure (ATR per bar) این تنظیم مقداری است که وقتی قدر مطلق شیب میانگین به آن برسد، قدرت روند کامل (یک) در نظر گرفته می‌شود؛ پیش‌فرض ۰.۰۸ و بازه ۰.۰۱ تا ۰.۵۰ با گام ۰.۰۱ است. مقدار کوچک‌تر باعث می‌شود شیب‌های ملایم هم به عنوان روند قوی تلقی شوند و مقدار بزرگ‌تر تنها شیب‌های تند را روند کامل می‌داند. این پارامتر آستانه اشباع مؤلفه روند در فرمول فشار ادامه است.

Maximum pressure for reversion watch این تنظیم حداکثر فشار ادامه مجاز برای واجد شرایط بودن یک انحراف شدید جهت شروع دیده‌بانی بازگشت را تعیین می‌کند؛ پیش‌فرض ۰.۵۵ و بازه ۰.۱۰ تا ۰.۹۰ با گام ۰.۰۵ است. اگر فشار ادامه از این مقدار بیشتر باشد، انحراف به عنوان «گسترش روند» برچسب می‌خورد و وارد چرخه دیده‌بانی نمی‌شود. کاهش این مقدار سخت‌گیرانه‌تر شده و تعداد کاندیدهای بازگشت را کم می‌کند و افزایش آن ورود بیشتری از انحراف‌ها به دیده‌بانی را ممکن می‌سازد.

Watch invalidation Z این تنظیم آستانه‌ای است که اگر قدر مطلق نمره Z از آن فراتر رود و همزمان فشار ادامه بالا باشد، دیده‌بانی فعال باطل می‌شود؛ پیش‌فرض ۳.۵ و بازه ۲.۱ تا ۶.۰ با گام ۰.۱ است. این پارامتر از ادامه‌یافتن یک دیده‌بانی در شرایطی که بازار به شدت در جهت انحراف حرکت می‌کند جلوگیری می‌کند. مقدار بالاتر باعث صبر بیشتر و مقدار پایین‌تر باعث ابطال سریع‌تر دیده‌بانی در برابر تشدید روند می‌شود.

Maximum watch bars این تنظیم حداکثر تعداد کندل‌هایی است که یک دیده‌بانی فعال می‌تواند دوام بیاورد تا اگر نمره Z به میانگین بازنگشت، به صورت زمانی باطل شود؛ پیش‌فرض ۴۰ و بازه ۵ تا ۲۰۰ است. این محدودیت از باقی‌ماندن بی‌پایان یک دیده‌بانی در بازارهایی که به میانگین بازنمی‌گردند جلوگیری می‌کند. مقدار بیشتر به دیده‌بانی فرصت طولانی‌تری می‌دهد و مقدار کمتر چرخه مشاهده را سریع‌تر می‌بندد.

Show context halo این تنظیم نمایش هاله رنگی حول نمره Z را برای انحراف‌های شدید واجد شرایط (کاندید بازگشت) و انحراف‌های گسترش روند کنترل می‌کند. با فعال بودن این گزینه، نقاطی که در وضعیت کاندید یا گسترش قرار دارند با خط ضخیم‌تر و رنگ شفاف‌تر در پنل دیده می‌شوند. غیرفعال کردن آن نمودار را تمیزتر می‌کند اما تشخیص سریع این نقاط را دشوارتر می‌سازد.

Show zero-axis fill این تنظیم پر کردن ناحیه بین خط نمره Z و محور صفر را با رنگ وضعیت جاری روشن یا خاموش می‌کند. این پرکردن به صورت بصری شدت و جهت انحراف از میانگین غلتکی را نشان می‌دهد و رنگ آن با وضعیت (کاندید، گسترش، دیده‌بانی یا متعادل) تغییر می‌کند. غیرفعال کردن آن باعث کاهش شلوغی بصری پنل می‌شود.

Show state background این تنظیم پس‌زمینه پنل را بر اساس وضعیت جاری اندیکاتور رنگ‌آمیزی می‌کند تا حالت کلی بازار در یک نگاه قابل تشخیص باشد. رنگ پس‌زمینه در وضعیت‌های دیده‌بانی و گسترش پررنگ‌تر و در حالت متعادل بسیار کم‌رنگ است. خاموش کردن این گزینه پس‌زمینه را حذف کرده و فقط خط نمره Z و نشانگرها باقی می‌مانند.

Show confirmed event markers این تنظیم نمایش نشانگرهای رویداد تأییدشده را کنترل می‌کند که شامل الماس برای شروع دیده‌بانی، دایره برای بازگشت مشاهده‌شده به میانگین و ضربدر برای ابطال دیده‌بانی است. این نشانگرها تنها روی کندل‌های تأییدشده (بسته‌شده) ظاهر می‌شوند تا از سیگنال‌های زودهنگام جلوگیری شود. غیرفعال کردن آن نمودار را ساده‌تر می‌کند اما پیگیری رویدادهای تاریخی را دشوارتر می‌سازد.

Show context table این تنظیم نمایش جدول اطلاعاتی گوشه بالا سمت راست پنل را کنترل می‌کند که شامل وضعیت، نمره Z خام، شیب روند، رتبه ATR، فشار ادامه، سن دیده‌بانی و وضعیت تأیید/زنده است. این جدول خلاصه‌ای لحظه‌ای از تمام معیارهای کلیدی اندیکاتور را در اختیار معامله‌گر قرار می‌دهد. خاموش کردن آن جدول را پاک کرده و فضای نمودار را آزاد می‌کند.

Reversion-watch color این تنظیم رنگ اصلی مورد استفاده برای وضعیت‌های کاندید بازگشت و دیده‌بانی فعال را تعیین می‌کند؛ پیش‌فرض رنگ فیروزه‌ای (#00A6A6) است. این رنگ در خط نمره Z، هاله، پرکردن، نشانگرها و متن‌های جدول در وضعیت‌های مربوطه به کار می‌رود. تغییر آن به هماهنگ‌سازی بصری اندیکاتور با تم مورد علاقه کاربر کمک می‌کند.

Trend-extension color این تنظیم رنگ مربوط به وضعیت‌های گسترش روند و ابطال دیده‌بانی را مشخص می‌کند؛ پیش‌فرض رنگ نارنجی (#E06B3C) است. این رنگ در خطوط آستانه ابطال، هاله گسترش، نشانگر ابطال و متن‌های هشدار فشار بالا استفاده می‌شود. انتخاب رنگ متفاوت از رنگ بازگشت به تفکیک سریع دو وضعیت متضاد کمک می‌کند.

Neutral color این تنظیم رنگ حالت‌های خنثی مانند «گرم‌کردن/داده» و «متعادل» را تعیین می‌کند؛ پیش‌فرض رنگ خاکستری-آبی (#7D8797) است. این رنگ زمانی به کار می‌رود که هیچ انحراف شدید یا دیده‌بانی فعالی وجود ندارد یا داده‌ها هنوز کامل نشده‌اند. تغییر آن به تطبیق بهتر با پس‌زمینه نمودار کمک می‌کند.

Observed mean-return color این تنظیم رنگ نشانگر دایره‌ای شکل مربوط به رویداد «بازگشت مشاهده‌شده به میانگین» را تعیین می‌کند؛ پیش‌فرض رنگ طلایی (#C49A28) است. این نشانگر زمانی روی محور صفر ظاهر می‌شود که یک دیده‌بانی فعال با موفقیت خط میانگین غلتکی را قطع کرده باشد. انتخاب رنگ متمایز به برجسته شدن این رویداد مهم در میان سایر نشانگرها کمک می‌کند.