این یک اندیکاتور سفارشی بسیار جذاب و کاربردی به نام “MomentumCandles” (کندل‌های مومنتوم) است که توسط برنامه‌نویسی با نام کاربری “phade” در سال ۲۰۲۶ طراحی شده. این اندیکاتور یک ابزار بصری قدرتمند است که رنگ کندل‌های نمودار شما را بر اساس دو معیار مهم تغییر می‌دهد: اول، جهت و قدرت مومنتوم (شتاب حرکت قیمت) و دوم، تشخیص کندل‌های خبری (کندل‌های با دامنه نوسان غیرعادی که معمولاً در زمان اخبار مهم اقتصادی رخ می‌دهند). برخلاف بسیاری از اندیکاتورها که در پنجره جداگانه نمایش داده می‌شوند، این اندیکاتور مستقیماً روی نمودار قیمت سوار می‌شود و خود کندل‌ها را رنگ‌آمیزی می‌کند.

مکانیزم رنگ‌آمیزی کندل‌ها بر اساس اندیکاتور مومنتوم (Momentum) با یک دوره کوتاه (پیش‌فرض ۴) کار می‌کند. مومنتوم کلاسیک، سرعت تغییر قیمت را اندازه‌گیری می‌کند و عدد ۱۰۰ نقطه مرجع آن است (مقادیر بالای ۱۰۰ یعنی قیمت نسبت به گذشته افزایش یافته، زیر ۱۰۰ یعنی کاهش). این اندیکاتور با تفاضل مومنتوم از ۱۰۰، یک “انحراف” (Deviation) محاسبه می‌کند. اگر انحراف مثبت باشد (مومنتوم بالای ۱۰۰)، کندل به رنگ سبز درمی‌آید که نشان‌دهنده شتاب صعودی است. اگر انحراف منفی باشد (مومنتوم زیر ۱۰۰)، کندل قرمز می‌شود که نشان‌دهنده شتاب نزولی است. و اگر انحراف دقیقاً صفر باشد، کندل خاکستری می‌شود که نشان‌دهنده ضعف یا عدم قطعیت در مومنتوم است.

اما ویژگی منحصربه‌فرد و بسیار هوشمندانه این اندیکاتور، فیلتر کندل‌های خبری (News Candle Filter) است. این فیلتر میانگین دامنه نوسان کندل‌ها (تفاوت بین قیمت باز شدن با سقف یا کف، هر کدام که بزرگتر است) را در یک دوره مشخص (پیش‌فرض ۲۰ کندل) محاسبه می‌کند. سپس اگر دامنه نوسان کندل فعلی بیشتر از چند برابر میانگین (پیش‌فرض ۳ برابر) باشد، آن کندل را به عنوان یک “کندل خبری” شناسایی می‌کند و بدون توجه به جهت مومنتوم، آن را به رنگ نقره‌ای (Silver) درمی‌آورد. این کندل‌های نقره‌ای به شما هشدار می‌دهند که یک رویداد مهم (مانند اعلام نرخ بهره، آمار اشتغال و غیره) باعث نوسان غیرعادی شده و بازار در وضعیت استثنایی قرار دارد.

توضیحات طراح اندیکاتور

این اندیکاتور با رنگ‌آمیزی هوشمند کندل‌ها، دید بسیار واضح‌تری از جهت حرکت بازار و قدرت مومنتوم در اختیار معامله‌گر قرار می‌دهد. هر کندل بر اساس وضعیت مومنتوم و رفتار قیمت، با رنگی متفاوت نمایش داده می‌شود تا تشخیص شرایط بازار تنها با یک نگاه امکان‌پذیر باشد.

در این سیستم، مومنتوم صعودی با رنگ سبز نمایش داده می‌شود که نشان‌دهنده قدرت خریداران و احتمال ادامه حرکت رو به بالا است. در مقابل، مومنتوم نزولی با رنگ قرمز مشخص می‌شود و بیانگر برتری فروشندگان و افزایش فشار نزولی در بازار است.

زمانی که بازار فاقد قدرت کافی برای حرکت در هر دو جهت باشد، کندل‌ها به رنگ خاکستری نمایش داده می‌شوند. این وضعیت معمولاً نشان‌دهنده ضعف مومنتوم، کاهش نوسانات یا ورود بازار به فاز خنثی و استراحت است.

علاوه بر این، کندل‌هایی که تحت تأثیر اخبار مهم یا افزایش ناگهانی نوسانات (Candle Expansion) شکل گرفته‌اند، با رنگ نقره‌ای مشخص می‌شوند. این ویژگی به معامله‌گران کمک می‌کند تا کندل‌های ناشی از اخبار یا جهش‌های شدید قیمت را به‌سرعت شناسایی کرده و تصمیمات آگاهانه‌تری در معاملات خود بگیرند.

به‌صورت پیش‌فرض، این اندیکاتور از دوره مومنتوم ۴ استفاده می‌کند که برای شناسایی سریع تغییرات شدید در قدرت حرکت قیمت تنظیم شده است. این مقدار به اندیکاتور اجازه می‌دهد تا تغییرات ناگهانی مومنتوم را به‌موقع تشخیص داده و آن‌ها را به‌صورت بصری روی نمودار نمایش دهد.

تنظیمات اندیکاتور MomentumCandles

تنظیمات مومنتوم (Momentum Settings)

• Momentum Period (دوره مومنتوم):

  • مقدار پیش‌فرض: ۴ ، دوره محاسبه اندیکاتور مومنتوم را مشخص می‌کند. مومنتوم، سرعت تغییر قیمت را اندازه می‌گیرد: قیمت فعلی را با قیمت ۴ کندل قبل مقایسه می‌کند و نتیجه را به صورت درصد نشان می‌دهد. عدد ۱۰۰ یعنی قیمت تغییر نکرده، بالای ۱۰۰ یعنی افزایش، زیر ۱۰۰ یعنی کاهش. دوره ۴ یعنی یک مومنتوم بسیار کوتاه‌مدت و سریع که برای تشخیص شتاب لحظه‌ای بازار عالی است. اعداد بزرگتر (مثلاً ۱۰ یا ۱۴) مومنتوم را هموارتر و بلندمدت‌تر می‌کنند.

• Applied price (قیمت اعمالی):

  • مقدار پیش‌فرض: PRICE_CLOSE (قیمت بسته شدن)،  مشخص می‌کند که مومنتوم بر اساس کدام قیمت کندل محاسبه شود. قیمت بسته شدن (Close) رایج‌ترین و منطقی‌ترین انتخاب است چون نشان‌دهنده نتیجه نهایی نبرد خریداران و فروشندگان در آن کندل است. گزینه‌های دیگر شامل Open، High، Low، Median، Typical و Weighted می‌شود.

تنظیمات فیلتر کندل‌های خبری (News Candle Filter)

• News Candle Filter (فعال‌سازی فیلتر کندل خبری):

  • مقدار پیش‌فرض: true (فعال)،  اگر فعال باشد، اندیکاتور علاوه بر رنگ‌آمیزی بر اساس مومنتوم، کندل‌های با دامنه نوسان غیرعادی بزرگ را شناسایی کرده و آنها را به رنگ نقره‌ای درمی‌آورد. اگر خاموش کنید (false)، فقط رنگ‌بندی سبز/قرمز/خاکستری بر اساس مومنتوم اعمال می‌شود و کندل‌های خبری شناسایی نمی‌شوند.

• Period to calculate average candle size (دوره محاسبه اندازه متوسط کندل):

  • مقدار پیش‌فرض: ۲۰،  تعداد کندل‌های گذشته که برای محاسبه “اندازه متوسط کندل” استفاده می‌شود. اندازه کندل یعنی فاصله بین قیمت باز شدن و دورترین نقطه (سقف یا کف، هر کدام دورتر باشد). این میانگین ۲۰ کندله به عنوان “اندازه نرمال” کندل‌ها در نظر گرفته می‌شود. عدد بزرگتر (مثلاً ۵۰) میانگین پایدارتری می‌دهد اما به تغییرات اخیر بازار کندتر واکنش نشان می‌دهد.

• News candle multiplier (ضریب کندل خبری):

  • مقدار پیش‌فرض: ۳.۰ ، این مهم‌ترین تنظیم فیلتر خبری است. اگر دامنه نوسان کندل فعلی بیشتر از “اندازه متوسط کندل × این ضریب” باشد، آن کندل به عنوان کندل خبری (نقره‌ای) علامت‌گذاری می‌شود. با مقدار ۳.۰، فقط کندل‌هایی که سه برابر بزرگتر از حد معمول هستند، نقره‌ای می‌شوند. اعداد کوچکتر (مثلاً ۲.۰) حساسیت را بالا می‌برند و کندل‌های بیشتری را خبری نشان می‌دهند. اعداد بزرگتر (مثلاً ۴.۰ یا ۵.۰) فقط کندل‌های بسیار استثنایی را علامت‌گذاری می‌کنند.

راهنمای رنگ‌ها:

• کندل سبز: مومنتوم صعودی (قیمت فعلی بالاتر از ۴ کندل قبل)
• کندل قرمز: مومنتوم نزولی (قیمت فعلی پایین‌تر از ۴ کندل قبل)
• کندل خاکستری: مومنتوم خنثی (قیمت فعلی تقریباً برابر با ۴ کندل قبل)
• کندل نقره‌ای: کندل خبری (دامنه نوسان غیرعادی بزرگ، بدون توجه به جهت مومنتوم)

نکات مهم:

۱. این اندیکاتور نمودار شما را تغییر می‌دهد! وقتی روی نمودار قرار می‌گیرد، حالت نمایش را از کندل‌های معمولی به “نمودار خطی رنگی” تغییر می‌دهد. این طبیعی است و با برداشتن اندیکاتور، همه چیز به حالت اول برمی‌گردد.

۲. کندل‌های نقره‌ای اولویت دارند: اگر یک کندل هم مومنتوم مثبت داشته باشد (باید سبز شود) و هم دامنه نوسان غیرعادی (باید نقره‌ای شود)، رنگ نقره‌ای برنده است. این طراحی عمدی است چون کندل خبری مهم‌تر از جهت مومنتوم در آن لحظه است.

۳. دوره مومنتوم ۴ بسیار کوتاه است و برای اسکالپینگ یا معاملات کوتاه‌مدت طراحی شده. اگر در تایم‌فریم‌های بالاتر (مثلاً ۴ ساعته یا روزانه) کار می‌کنید، می‌توانید دوره را به ۱۰ یا ۱۴ افزایش دهید.

۴. فیلتر خبری بر اساس دامنه نوسان واقعی کار می‌کند، نه تقویم خبری! این یعنی ممکن است یک کندل را به اشتباه “خبری” تشخیص دهد اگر نوسان آن به دلیل دیگری (مثلاً بازگشت از تعطیلات) بزرگ باشد. اما در عمل، نوسان‌های ۳ برابر میانگین تقریباً همیشه ناشی از یک رویداد مهم هستند.

۵. این اندیکاتور یک ابزار تحلیل بصری است و خودش سیگنال خرید یا فروش صادر نمی‌کند. با این حال، می‌تواند به عنوان یک فیلتر عالی برای سایر استراتژی‌ها استفاده شود: مثلاً اگر رباتی دارید که بر اساس مومنتوم معامله می‌کند، می‌توانید از رنگ نقره‌ای به عنوان هشداری برای تعلیق موقت معاملات در زمان اخبار استفاده کنید.