🏛️ سرمایهگذاری مدرن با گواهی سپرده کالایی
بورس کالای ایران با ایجاد بستری امن و شفاف، امکان معامله آنلاین شمشهای طلا و نقره و همچنین سکههای طلا را در قالب «گواهی سپرده کالایی» فراهم کرده است. این ابزار مالی نوین، روند خرید و فروش را بسیار سادهتر کرده و به سرمایهگذاران اجازه میدهد بدون دغدغه حمل، نگهداری و نگهبانی فیزیکی کالا، به آسانی در بازارهای کالایی فعالیت کرده و حتی در نهایت، در صورت تمایل، کالای فیزیکی خود را دریافت کنند. این مکانیسم با افزایش شفافیت و کاهش احتمال تقلب، نقش بسزایی در رونق بازار دارد.
📑 پیشنیازهای اساسی برای ترخیص کالا
برای آنکه بتوانید برای دریافت فیزیکی کالای خود (اعم از شمش طلا، شمش نقره یا سکه طلا) از خزانه بورس کالا اقدام کنید، باید دو شرط اصلی را دارا باشید:
- داشتن کد معاملاتی (کد بورسی) فعال: شما باید در یک کارگزاری دارای مجوز بورس کالا، حساب معاملاتی باز کرده و کد بازار مالی دریافت کرده باشید.
- تکمیل حداقل تعداد لازم گواهی سپرده: شما باید حداقل معادل یک واحد کامل از کالای مورد نظر را خریداری کرده باشید. این مقدار برای هر کالا به شرح زیر است:
- 🧊 شمش طلا: معادل 11,000 عدد گواهی سپرده شمش طلا (معادل یک شمش ۱۰۰۰ گرمی)
- 🥈 شمش نقره: معادل 1,000 عدد گواهی سپرده شمش نقره (معادل یک شمش ۳۰ کیلوگرمی)
- 🪙 سکه طلا: معادل 1 عدد گواهی سپرده سکه طلا (معادل یک سکه تمام بهار آزادی)
بدون احراز این شرایط، درخواست ترخیص شما قابل ثبت و پیگیری نخواهد بود.
🧭 راهنمای گامبهگام ثبت درخواست ترخیص
روند دریافت فیزیکی کالا از خزانه، کاملاً الکترونیکی و از طریق سامانههای بورس کالا انجام میشود. برای این کار باید مراحل زیر را به دقت طی کنید:
- 🔐 ورود به سامانه معاملاتی: ابتدا به سامانه معاملاتی آنلاین کارگزاری خود (مانند آگاه به آدرس
agah.exphoenixfuture) وارد شوید.

- 📦 انتخاب منوی ترخیص: در بخش مربوط به پرتفوی یا مدیریت دارایی، گزینهای با عنوان «ترخیص از انبار» یا «درخواست تحویل فیزیکی» را انتخاب کنید.
- 📝 تکمیل فرم درخواست: روی گزینه «درخواست ترخیص» کلیک کنید تا فرم مربوطه برای شما باز شود.
- ✅ انتخاب کالا و تعداد: در این فرم، باید موارد زیر را مشخص کنید:
- انبار/خزانه: خزانه بورس کالا را انتخاب کنید.
- نوع کالا: شمش طلا، شمش نقره یا سکه طلا را انتخاب نمایید.
- تعداد واحد تحویلی: با توجه به کالای انتخابی، تعداد را مطابق جدول پیشنیازها وارد کنید. (مثلاً برای دریافت یک شمش طلا، عدد
۱را در قسمت تعداد واحد وارد میکنید که معادل ۱۱,۰۰۰ گواهی است).
- 🗓️ رزرو نوبت تحویل: پس از ثبت موفق درخواست در سامانه کارگزاری، باید برای تعیین زمان مراجعه، به سامانه نوبتدهی بورس کالا مراجعه کنید. این سامانه معمولاً در بخش «گواهی سپرده» یا «خدمات انبار» سایت رسمی بورس کالای ایران (
ime.co.ir) قرار دارد. در این سامانه، تاریخ و ساعت دقیق مراجعه به خزانه را انتخاب و نوبت خود را دریافت کنید.
💰 تسویه حساب: هزینه انبارداری و مالیات
پیش از مراجعه به خزانه، حتماً باید تمامی هزینههای متعلقه را پرداخت کنید. این هزینهها شامل موارد زیر است:
-
🧾 هزینه انبارداری: بابت هر روز نگهداری کالا در خزانه، مبلغی از سوی بورس کالا دریافت میشود. این هزینه برای کالاهای مختلف متفاوت است و باید حتماً قبل از روز مراجعه تسویه شود. برای اطلاع از دقیقترین مبلغ، حتماً یک روز قبل با کارگزاری خود تماس بگیرید. هزینههای تقریبی به شرح زیر است:
نام کالا (واحد) هزینه نگهداری روزانه (ریال) سکه طلا (قطعه) ۸,۵۰۰ شمش طلا (۱۰۰ سوت) ۹۸ شمش نقره (گرم) ۲۲ -
⚖️ مالیات بر ارزش افزوده (فقط برای شمش نقره): ترخیص شمش نقره مشمول ۹% مالیات بر ارزش افزوده است. معمولاً یک روز کاری پس از ثبت درخواست ترخیص، «اعلامیه خرید» صادر میشود که در آن یک شناسه واریز ۳۰ رقمی و مبلغ دقیق مالیات (محاسبهشده بر اساس قیمت خرید شما) درج شده است. این مالیات باید حتماً قبل از مراجعه به خزانه پرداخت شود. توجه داشته باشید که ترخیص شمش طلا و سکه طلا معاف از مالیات هستند.
❗ نکته بسیار مهم: پس از صدور اعلامیه خرید، امکان لغو درخواست ترخیص وجود ندارد.
🏢 روز تحویل: مراجعه به خزانه و دریافت کالا
در تاریخ و ساعتی که از سامانه نوبتدهی دریافت کردهاید، به آدرس خزانه بورس کالا واقع در تهران، خیابان ولیعصر، تقاطع طالقانی مراجعه کنید. حتماً اصل کارت ملی و همچنین کد رهگیری و شماره نوبت خود را به همراه داشته باشید.
پس از احراز هویت و بررسی مدارک، کالای شما تحویل داده میشود. کالاها مطابق با استانداردهای اعلامشده در سایت بورس کالا هستند و به صورت تصادفی از انبار انتخاب میشوند.
⚠️ نکات کلیدی و هشدارهای مهم
- 🔍 ارزیابی مجدد: قبل از تحویل گرفتن کالا، این حق را دارید که درخواست ارزیابی مجدد دهید. اگر در ارزیابی جدید، مغایرتی (مانند وزن یا عیار کمتر) مشخص شود، هزینه ارزیابی بر عهده خزانهدار بوده و موظف است کالای صحیح را جایگزین کند. اما اگر مغایرتی وجود نداشت، هزینه این ارزیابی بر عهده شماست.
- 🎲 انتخاب تصادفی شمش طلا: از آنجایی که شمشهای طلا در خزانه میتوانند دارای عیارهای مختلف (معمولاً بالای ۹۹۵) و در نتیجه وزن دقیق متفاوت باشند، بسیار مهم است که شما به اندازه بالاترین وزن و عیار شمش موجود در انبار، گواهی سپرده در حساب خود داشته باشید. اگر گواهیهای شما تنها برای یک شمش استاندارد کافی باشد و شمشی با عیار و وزن بالاتر به صورت تصادفی به شما اختصاص داده شود، ممکن است نتوانید آن را ترخیص کنید. بنابراین داشتن مقداری گواهی سپرده اضافه، یک اقدام هوشمندانه است.
- 📞 ارتباط با کارگزاری: در تمام مراحل، به ویژه برای اطلاع از دقیقترین هزینه انبارداری و دریافت اعلامیه خرید مالیات، کارگزاری شما بهترین راهنما است.
با رعایت این مراحل و نکات، میتوانید به سادگی و با اطمینان خاطر، سرمایهگذاری خود در گواهیهای سپرده کالایی را به دارایی فیزیکی و ملموس تبدیل کنید.
