معرفی کتاب
در میان آثار پژوهشی فارسیزبان که به تاریخ تشیع اسماعیلی و سلسلههای حکومتی شیعه در جهان اسلام پرداختهاند، کتاب «خلافت فاطمیان اسماعیلی؛ از ظهور تا سقوط» نوشتهی دکتر شاهین پهنادایان، جایگاهی ویژه و قابلتوجه دارد. این اثر که در سال ۱۳۸۸ توسط نشر زرینمهر روانهی بازار کتاب شده، تلاشی است جامع و یکپارچه برای بازشناسی یکی از مهمترین و درعینحال کمشناختهشدهترین دورههای تاریخ اسلام. فاطمیان، آنان که بیش از دو قرن بر بخشهای گستردهای از شمال آفریقا، مصر، شام و حجاز فرمان راندند، نهتنها در سیاست، بلکه در معماری، علم، فلسفه و تشکیلات دینی اسماعیلیه تأثیری عمیق بر جای گذاشتند؛ تأثیری که هنوز هم در بافت فرهنگی و مذهبی جهان اسلام قابلردیابی است. خوانندهی فارسیزبان، بهویژه پژوهشگر تاریخ اسلام، کمتر اثری مستقل و منسجم به زبان فارسی در اختیار دارد که تمام دورهی فاطمیان را از لحظهی ظهور در مغرب تا سقوط در قاهره پوشش دهد و این کتاب دقیقاً همین خلأ را هدف گرفته است.
محور اصلی کتاب، روایت تاریخیتحلیلی شکلگیری، اوجگیری و در نهایت فروپاشی خلافت فاطمیان است. دکتر پهنادایان در این اثر، تنها به شرح وقایع سیاسی و جنگها بسنده نکرده، بلکه ساختار دعوت اسماعیلی، نظام امامت، تشکیلات اداری خلافت، سیاستهای مذهبی فاطمیان در برابر اهلسنت و دیگر مذاهب شیعی، و نیز تعاملات آنها با خلفای عباسی و سلجوقیان را بهتفصیل بررسی کرده است. نویسنده میکوشد نشان دهد که فاطمیان صرفاً یک سلسلهی سیاسی نبودند، بلکه پروژهای تمدنی و اعتقادی داشتند که دانشگاه الازهر، دارالحکمهی قاهره و شبکهی گستردهی داعیان اسماعیلی، همگی اجزای آن پروژه به شمار میرفتند.
خرید کتاب الکترونیکی (PDF) تاریک ترین ذهن ها اثر الکساندرا برکن
خرید کتاب الکترونیکی (PDF)جنایت و مکافات اثر فئودور داستایفسکی
حالوهوای محتوای اثر، آمیختهای از روایت تاریخی و تحلیل تمدنی است. در بخشی از متن کتاب میخوانیم: «فاطمیان با تکیه بر اندیشهی امامت اسماعیلی و با بهرهگیری از شبکهای منظم از داعیان، توانستند در کمتر از دو دهه از نهضتی پنهان در مغرب به خلافتی قدرتمند در قلب جهان اسلام بدل شوند. معزّالدینالله فاطمی، هنگامی که در سال ۳۶۲ هجری وارد قاهره شد، شهری را بنیان نهاد که قرار بود نهتنها پایتخت سیاسی، بلکه کانون فکری و معنوی جهان تشیع اسماعیلی باشد. این شهر، با ساخت مسجد جامع الازهر و تأسیس دارالحکمه، به نماد پیوند میان قدرت سیاسی و معرفت باطنی تبدیل گشت.» این شیوهی روایت، یعنی آمیختن دادههای تاریخی با تفسیر تحلیلی، در سراسر کتاب جریان دارد و خواننده را از صرفِ حفظ وقایع فراتر میبرد.
در باب نقاط قوت و ضعف کتاب باید گفت که مهمترین قوت این اثر، جامعیت آن در پوشش تمام دورهی فاطمیان در یک مجلد است؛ امری که در زبان فارسی کمنظیر به نظر میرسد. نثر روان و نسبتاً سادهی نویسنده، دسترسی پژوهشگران غیرمتخصص و حتی دانشجویان کارشناسی را به این موضوع دشوار آسان کرده است. همچنین بهرهگیری از منابع دستاول عربی مانند آثار ادریس عمادالدین، قاضی نعمان و مَقْرِیزی، اعتبار علمی متن را بالا برده است. در مقابل، میتوان بهعنوان نقاط ضعف به این موارد اشاره کرد: نخست، حجم ۲۰۱ صفحهای کتاب برای چنین موضوع گستردهای، ناگزیر به فشردهسازی و گاه حذف جزئیات مهم انجامیده است. دوم، تحلیلهای نویسنده گاه بیشتر توصیفی است تا تحلیلی و خوانندهی حرفهای ممکن است احساس کند لایههای عمیقترِ جامعهشناختی و اقتصادی دوران فاطمی کمتر واکاوی شدهاند. سوم، نبود فهرست اعلام و اصطلاحات تخصصی در پایان کتاب، رجوع مجدد به متن را برای پژوهشگران دشوار میسازد. با این حال، بهعنوان اثری مقدماتی و درعینحال مستند، این کتاب همچنان یکی از بهترین گزینههای فارسی برای ورود به جهان فاطمیان اسماعیلی باقی میماند.
معرفی نویسنده
دکتر شاهین پهنادایان از پژوهشگران ایرانی حوزهی تاریخ اسلام و مطالعات فرقههای شیعی است که تمرکز اصلی پژوهشهایش بر تاریخ تشیع اسماعیلی و سلسلههای حکومتی شیعه در قرون نخستین اسلامی قرار دارد. وی تحصیلات دانشگاهی خود را در رشتهی تاریخ اسلام به پایان رسانده و در آثار پژوهشیاش همواره کوشیده است میان دقت آکادمیک و نثری قابلفهم برای مخاطب عمومی تعادل برقرار کند. کتاب حاضر، یعنی «خلافت فاطمیان اسماعیلی؛ از ظهور تا سقوط»، یکی از مهمترین آثار اوست که حاصل سالها مطالعهی منابع عربی و لاتین دربارهی تاریخ فاطمیان و ساختار دعوت اسماعیلی است. پهنادایان در این کتاب نشان داده که میتوان بدون افتادن در دام ستایش یا تخریبِ یکجانبه، روایتی منصفانه و مستند از یک سلسلهی مذهبیسیاسی ارائه داد. نگاه او به فاطمیان، نه نگاهی صرفاً درونمذهبی است و نه نگاهی بیرونی و خصمانه؛ بلکه تلاشی است برای فهم منطق درونی این خلافت در بستر تاریخی خود.
مشخصات کتاب
- عنوان کامل: خلافت فاطمیان اسماعیلی؛ از ظهور تا سقوط
- نویسنده: دکتر شاهین پهنادایان
- ناشر: نشر زرینمهر
- سال انتشار: ۱۳۸۸ شمسی
- تعداد صفحات: ۲۰۱ صفحه
- شابک (ISBN): ۹۷۸-۹۶۴-۹۵۸۷۶-۳-۲
- زبان: فارسی
- موضوع: تاریخ اسلام، تشیع اسماعیلی، خلافت فاطمیان
- نوبت چاپ: چاپ نخست
- قطع و نوع جلد: رقعی، شومیز
- گروهبندی: تاریخ و تمدن اسلام، مطالعات فرقهها و مذاهب
خلافت فاطمیان اسماعیلی؛ از ظهور تا سقوط
لینک دانلود آماده است. روی دکمه زیر کلیک کنید.
دانلود خلافت فاطمیان اسماعیلی؛ از ظهور تا سقوط
دانلود رایگان کتاب آلیستر کرولی شرورترین مرد جهان یا پیامبر عصر جدید؟ اثری از سایت هوش فعال
دانلود رایگان کتاب پلیس خفیه ایران روایتی از سایههای قدرت اثر مرتضی سیفی فمی تفرشی
